In het bijgevoegde bestand is een overzicht te vinden van de uitspraken die de rechtbanken en de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State sinds de inwerkingtreding van de Crisis- en herstelwet hebben gewezen. De resultaten zijn op zich niet opzienbarend: het relativiteitsvereiste wordt toegepast waar dat nodig is. Maar ook een voor de hand liggende conclusie is een conclusie.

Enige weken geleden bracht de staatscommissie Grondwet haar langverwachte advies omtrent onze Nederlandse Grondwet uit. De staatscommissie adviseerde onder andere een zogenaamd "artikel X" op te nemen. In deze bepaling, die bij voorkeur nog voor artikel 1 zou moeten staan, is opgenomen dat Nederland een democratische rechtsstaat is. De vlugge lezer komt dat wellicht goed ter ore, maar wie er even over nadenkt, zal met meer vragen dan antwoorden achterblijven.

De zomer van 2010 schijnt uitzonderlijk warm te zijn geweest. Het zal wel; ik heb er niets van gezien. Zon, zee en strand heb ik verruild voor een stage bij Rijkswaterstaat. Vier maanden lang heb ik mensen geïnterviewd en de uitkomsten tegen literatuur gehouden. Dat allemaal in de hoop de vraag te beantwoorden wat Rijkswaterstaat, Dienst Zuid-Holland, doet om aan de formele en materiële kwaliteitseisen van vergunningverlening te voldoen. Het hele verslag is hieronder te downloaden als PDF (1 MB), hier alvast enkele conclusies.

De laatste jaren is er steeds meer aandacht voor wat men de “constitutionele dialoog” noemt: de wisselwerking tussen wetgever en rechter als het gaat om de beperking van grondrechten. Wetgever en rechter hebben elkaar daarbij hard nodig: de wetgever is normstellend en geeft de rechter de wet en toelichting die hij nodig heeft om recht te spreken. De rechter geeft op zijn beurt feedback aan de wetgever als er hiaten in zijn product zitten. Tenminste, zo zou heb moeten gaan.

Enige tijd geleden werd er in China een Britse man geëxecuteerd, die met een hoeveelheid harddrugs het land binnenkwam. Dat hij geestelijk beperkt was, weerhield de Chinezen niet van het voltrekken van het vonnis. Ook Nederland heeft de doodstraf gekend, maar al in 1870 wordt deze afgeschaft. Dat gebeurde niet vanzelf. Toenmalig Minister van Justitie, Modderman, heeft in een vurig pleidooi van dertien pagina's zijn standpunt tegen de doodstraf uiteengezet.